Home>Commentaar Stefan Paas>Originele mensen

Originele mensen

Persoonlijk vind ik kerkverlating nogal saai. Bijna iedereen doet het in Nederland. ‘Heel Holland Haakt Af’, het zou zomaar een tv-show kunnen zijn. Van Omroep Max dan, want onderzoeken laten zien dat het aantal kerkleden onder jongeren al jaren gelijk blijft en dat jongeren in het algemeen orthodoxer zijn dan hun ouders en grootouders. Kerkverlating is tegenwoordig vooral een grijze golf. 

tekst Stefan Paas

Wat mij bij dit alles fascineert, is de retoriek van zelfstandigheid. Mensen wie het overkomt, zeggen dat ze vrij willen zijn, eindelijk voor zichzelf willen denken, hun eigen leven willen uitstippelen, het naakte bestaan heroïsch in de grauwe kaken willen staren, enzovoort. Soms doen ze schamper over de goedgelovige kudde die achterbleef. Maar de realiteit is: wie vandaag afhaakt, doet wat bijna zeventig procent van de Nederlanders eerder al deed. Mensen zullen dat vast heel serieus menen, maar is het origineel of eigenzinnig? Nou, nee. Kerkverlating werkt net als de meeste keuzes die we maken: we doen wat iedereen doet en vervolgens geloven we reclamegoeroes die ons vertellen dat we zo ongelooflijk origineel zijn. Tja.

Zoek mensen op die zich door geloofstwijfels heen hebben geworsteld en een nieuw vertrouwen hebben gevonden.

Intussen is deze mythe nog altijd ijzersterk. Als je een goede schrijver bent, dan heb je een pre als je je aan het geloof hebt ontworsteld. Zo’n verhaal van eenzaamheid en dapperheid stuwt de verkoopcijfers geheid op. En als je aandacht wilt in de christelijke pers, vertel dan dat je niet meer in God gelooft, dat je denkt dat Jezus eigenlijk een eskimo was, dat religie de oorzaak is van alle geweld op aarde, en dergelijke. Onmiddellijk word je dan in het authentieke frame geduwd: oké, het was misschien niet helemaal waar wat je zei, maar het was wel heel eigenzinnig. En zo vond Tom Mikkers (Trouw, 29 januari) onlangs dat we heel serieus moeten nemen dat 63% van de Nederlanders religie de bron van alle kwaad vindt, terwijl Maarten Hagg schreef (zinvloed.nl, 7 februari) dat Jezus-ontkenner ds. Edward van der Kaaij blijk gaf van ‘lef’ om zijn twijfels uit te spreken. Tja.

Ik wil niet de spot drijven met eerlijke zoektochten en oprechte twijfels. Maar er gaat wat mis wanneer dit soort clichématige flauwekul telkens weer wordt geafficheerd als ‘moedig’ en ‘ketters’. Wil je vandaag ketterse mensen ontmoeten, ga dan praten met jongeren die kiezen voor een carrière als predikant. Of met mensen die, tegen alle druk van hun omgeving in, gaan geloven in God. Zoek mensen op die zich door geloofstwijfels heen hebben geworsteld (zonder er boeken over te schrijven) en een nieuw vertrouwen hebben gevonden. Ga desnoods praten met reformatorische vrouwen die SGP stemmen en tegen vrouwen in regeringsfuncties zijn. Ik zeg niet dat je oorspronkelijke mensen alleen nog in de kerk vindt. Maar wil je verrast worden, dan moet je hoe langer hoe meer daar zijn.

Reacties

Samenvatting

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *